طرز تهیه قیمه نثار قزوین شاید در نگاه اول کمی زمانبر به نظر برسد، اما اگر گوشت را بهآرامی بپزید، پوست پرتقال را بهدرستی تلخیگیری کنید و خلالها و زرشک را جداگانه آماده کنید، نتیجه یک قیمه نثار مجلسی، خوشعطر و خوشرنگ خواهد بود.قیمه نثار یکی از غذاهای شناختهشده و مجلسی قزوین است که با برنج، گوشت، زعفران، زرشک، خلال بادام، خلال پسته و پوست پرتقال تهیه میشود. برخلاف خورش قیمه، این غذا لپه ندارد و مایه گوشت آن در کنار برنج و مواد رنگارنگ نثار سرو میشود.
در ادامه، دستور قیمه نثار برای ۴ نفر را مرحلهبهمرحله میخوانید.
مواد لازم برای قیمه نثار برای ۴ نفر
| ماده اولیه | مقدار |
|---|---|
| برنج ایرانی | ۳ پیمانه |
| گوشت گوسفندی بدون استخوان | ۴۰۰ گرم |
| پیاز | ۱ عدد بزرگ |
| رب گوجهفرنگی | ۱ قاشق غذاخوری |
| زرشک | ۵۰ گرم |
| خلال بادام | ۵۰ گرم |
| خلال پسته | ۳۰ گرم |
| خلال پوست پرتقال | ۲۰ تا ۳۰ گرم |
| زعفران دمکرده غلیظ | ۳ تا ۴ قاشق غذاخوری |
| گلاب | ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری |
| شکر | ۱ تا ۲ قاشق چایخوری |
| هل | ۳ عدد |
| چوب دارچین | ۱ تکه کوچک |
| زردچوبه | نصف قاشق چایخوری |
| فلفل سیاه | یکچهارم قاشق چایخوری |
| نمک | به مقدار لازم |
| کره | حدود ۳۰ گرم |
| روغن | به مقدار لازم |
زمان آمادهسازی: حدود ۴۵ دقیقه
زمان پخت: حدود ۲ ساعت و ۱۵ دقیقه
زمان کل: حدود ۳ ساعت
مناسب برای: ۴ نفر
درجه سختی: متوسط
طرز تهیه قیمه نثار قزوین
۱. گوشت قیمه نثار را آماده کنید
ابتدا پیاز را نگینی خرد کنید و همراه با کمی روغن در قابلمه بریزید. پیاز را روی حرارت متوسط تفت دهید تا سبک و طلایی شود.زردچوبه را اضافه کنید و چند ثانیه تفت دهید. سپس گوشت را که به قطعات کوچک و یکدست خرد کردهاید، داخل قابلمه بریزید.گوشت را چند دقیقه با پیاز تفت دهید تا رنگ آن تغییر کند و آب اضافی آن تبخیر شود.فلفل سیاه، هل و چوب دارچین را اضافه کنید. سپس حدود ۲ تا ۲.۵ لیوان آب جوش داخل قابلمه بریزید.درب قابلمه را ببندید و اجازه دهید گوشت با حرارت ملایم حدود ۱.۵ تا ۲ ساعت بپزد و کاملاً نرم شود.
۲. رب گوجهفرنگی را اضافه کنید
رب گوجهفرنگی را در تابهای کوچک با مقدار کمی روغن تفت دهید تا خامی آن گرفته شود. سپس رب را به مایه گوشت اضافه کنید.نمک را بهتر است در نیمه دوم پخت اضافه کنید.در پایان، مایه گوشت قیمه نثار باید غلیظ و کمآب باشد. اگر آب زیادی باقی مانده است، چند دقیقه در قابلمه را بردارید تا آب اضافی تبخیر شود.
نکته: مایه گوشت نباید مثل خورش قیمه آبکی باشد؛ برای قیمه نثار، مایهای غلیظ و کمآب نتیجه بهتری میدهد.
۳. پوست پرتقال را تلخیگیری کنید
پوست پرتقال را به شکل خلالهای باریک برش بزنید.خلالها را داخل آب جوش بریزید و چند دقیقه بجوشانید. سپس آب را کاملاً دور بریزید و دوباره با آب تازه بجوشانید.این کار را چند بار تکرار کنید تا تلخی پوست پرتقال گرفته شود.تعداد دفعات لازم به نوع پرتقال و میزان تلخی پوست بستگی دارد. بنابراین قبل از استفاده، یک خلال را بچشید. اگر هنوز تلخ بود، یک یا چند بار دیگر آن را بجوشانید و آبش را عوض کنید.پس از تلخیگیری، خلال پوست پرتقال را آبکش کنید و با مقدار کمی کره یا روغن تفت دهید. در صورت تمایل، کمی شکر اضافه کنید تا طعم آن متعادلتر شود.
فوتوفن: تلخیگیری کامل پوست پرتقال یکی از مهمترین نکات در طرز تهیه قیمه نثار است؛ چون تلخی باقیمانده میتواند طعم کل غذا را تحت تأثیر قرار دهد.
۴. خلال بادام و پسته را آماده کنید
خلال بادام و پسته را برای چند دقیقه در مقدار کمی گلاب خیس کنید.سپس آنها را آبکش کرده و با مقدار کمی کره روی حرارت ملایم تفت دهید.خلالها را زیاد سرخ نکنید. همین که کمی براق شوند و عطرشان آزاد شود کافی است. حرارت زیاد باعث خشک شدن یا تیره شدن خلالها میشود.
۵. زرشک را تفت دهید
زرشک را پاک کرده و بشویید. پس از گرفتن آب اضافی، آن را همراه با مقدار کمی کره در تابه بریزید.در صورت تمایل، کمی شکر اضافه کنید تا ترشی زرشک متعادل شود.زرشک را فقط مدت کوتاهی روی حرارت ملایم تفت دهید.
مهم: زرشک خیلی سریع میسوزد. حرارت زیاد یا تفت طولانی میتواند باعث سیاه شدن و تلخ شدن آن شود.
۶. برنج را آبکش کنید
برنج را چند ساعت قبل با آب و نمک خیس کنید.در قابلمهای بزرگ آب بریزید و اجازه دهید به جوش بیاید. برنج را اضافه کنید و صبر کنید تا دانههای برنج از بیرون نرم و مغز آنها کمی سفت باشد.در این مرحله برنج را آبکش کنید.
شالوده اصلی یک قیمه نثار مجلسی، برنج ایرانیِ دانهبلند و خوشعطر است؛ به همین دلیل هنگام خرید برنج سفید بهتر است به یکدست بودن دانهها، عطر طبیعی و کیفیت برنج توجه کنید. برنج باکیفیت در زمان پخت بهتر قد میکشد و پس از دم کشیدن، ظاهر دانهدانه خود را بهتر حفظ میکند.کف قابلمه کمی روغن بریزید و تهدیگ دلخواه را قرار دهید. برنج را داخل قابلمه بریزید و با دسته کفگیر چند سوراخ روی آن ایجاد کنید.
ابتدا چند دقیقه حرارت را متوسط نگه دارید تا بخار ایجاد شود. سپس حرارت را کم کنید و اجازه دهید برنج حدود ۴۵ تا ۶۰ دقیقه دم بکشد.
۷. برنج زعفرانی درست کنید
یک تا دو کفگیر از برنج دمکشیده را جدا کنید.زعفران دمکرده غلیظ را به برنج اضافه کنید و بهآرامی هم بزنید تا دانههای برنج کاملاً زعفرانی شوند.این قسمت از برنج را برای تزئین قیمه نثار کنار بگذارید.
۸. قیمه نثار را سرو کنید
برنج سفید را داخل دیس بکشید.مایه گوشت را روی برنج یا در قسمت مرکزی دیس قرار دهید. سپس برنج زعفرانی، زرشک، خلال بادام، خلال پسته و خلال پوست پرتقال را روی غذا پخش کنید.برای داشتن ظاهری مجلسی، مواد نثار را با تمام برنج مخلوط نکنید. بهتر است هرکدام از مواد را بهصورت جداگانه روی برنج قرار دهید تا رنگ زعفران، زرشک و خلالها کاملاً دیده شود.در پایان میتوانید کمی زعفران دمکرده روی برنج بریزید.

فوتوفن قیمه نثار مجلسی
راز نرم شدن گوشت قیمه نثار چیست؟
گوشت را به قطعات کوچک و یکدست خرد کنید و با حرارت ملایم و زمان کافی بپزید. حرارت زیاد باعث تبخیر سریع آب و خشک شدن گوشت میشود.اگر در طول پخت به آب بیشتری نیاز داشتید، از آب جوش استفاده کنید تا روند پخت گوشت مختل نشود.
چگونه قیمه نثار خوشعطرتر شود؟
زعفران را با کیفیت مناسب و به مقدار کافی استفاده کنید. گلاب نیز باید در حد متعادل به کار برود تا عطر آن بر طعم گوشت و زعفران غلبه نکند.
عطر مایه گوشت قیمه نثار تا حد زیادی به تازگی هل و دارچین وابسته است؛ بنابراین اگر برای تهیه این غذای مجلسی قصد خرید ادویه دارید، بهتر است ادویههای تازه و خوشعطر را از فروشگاه معتبر تهیه کنید. ادویهای که مدت زیادی از آسیاب شدن آن گذشته باشد، معمولاً عطر و طعم ضعیفتری دارد و نمیتواند رایحه مطلوب را به مایه گوشت بدهد.
همچنین استفاده از هل و چوب دارچین در پخت گوشت میتواند عطر مایه را بیشتر کند.
چگونه پوست پرتقال را بدون تلخی آماده کنیم؟
پوست پرتقال را خلالی کنید و چند بار در آب تازه بجوشانید. بعد از هر بار جوشاندن، آب را دور بریزید.تعداد دفعات دقیق تلخیگیری ثابت نیست؛ بنابراین بهترین راه این است که پوست پرتقال را قبل از استفاده بچشید.
چگونه زرشک را خوشرنگ نگه داریم؟
زرشک را با مقدار کمی کره و روی حرارت ملایم و برای مدت کوتاه تفت دهید.حرارت بالا باعث سوختن زرشک و تیره شدن رنگ آن میشود.
چرا نباید رب زیادی به قیمه نثار اضافه کرد؟
رب زیاد میتواند رنگ مایه گوشت را بیش از حد قرمز کند و اجازه ندهد رنگ زعفران و مواد نثار بهخوبی دیده شود.برای داشتن قیمه نثار خوشرنگ، مقدار رب را متعادل نگه دارید.
اشتباهات رایج در تهیه قیمه نثار
چرا گوشت قیمه نثار سفت میشود؟
معمولاً پخت با حرارت زیاد یا زمان ناکافی باعث سفت ماندن گوشت میشود.اگر گوشت هنوز نرم نشده است، کمی آب جوش اضافه کنید، در قابلمه را ببندید و اجازه دهید با حرارت ملایم به پخت ادامه دهد.
چرا قیمه نثار تلخ میشود؟
تلخی غذا معمولاً میتواند از تلخی باقیمانده پوست پرتقال یا سوختن زرشک و خلالها ناشی شود.پوست پرتقال را قبل از استفاده بچشید و زرشک و خلالها را با حرارت ملایم آماده کنید.
چرا برنج قیمه نثار خمیر میشود؟
اگر برنج بیش از اندازه در آب جوش بماند، هنگام دم کشیدن خمیر میشود.برنج را زمانی آبکش کنید که مغز آن هنوز کمی سفت باشد.
چرا زرشک سیاه میشود؟
زرشک به حرارت زیادی نیاز ندارد. تفت طولانی یا حرارت زیاد باعث سوختن، سیاه شدن و تلخ شدن آن میشود.
چرا مایه گوشت آبکی میشود؟
در پایان پخت، آب اضافی باید تبخیر شود. اگر مایه گوشت هنوز رقیق است، چند دقیقه آن را بدون در روی حرارت ملایم قرار دهید تا غلیظ شود.
قیمه نثار را با چه چیزهایی سرو کنیم؟
قیمه نثار بهتنهایی یک غذای کامل و مجلسی است، اما میتوانید آن را در کنار سالاد شیرازی، ماست، سبزی خوردن یا انواع ترشی سرو کنید.برای مهمانی، سرو قیمه نثار در دیس بزرگ و تزئین آن با برنج زعفرانی، زرشک و خلالهای رنگارنگ، ظاهر غذا را بسیار جذابتر میکند.
روش نگهداری قیمه نثار
اگر مقداری قیمه نثار باقی ماند، بهتر است برنج، مایه گوشت و مواد نثار را جداگانه در ظروف دربسته داخل یخچال قرار دهید.زرشک و خلالها را جدا نگه دارید تا رطوبت برنج باعث نرم شدن آنها نشود.برای گرم کردن، مایه گوشت را روی حرارت ملایم گرم کنید و برنج را با مقدار کمی آب و روغن بخار دهید. مواد نثار را بهتر است پس از گرم شدن غذا روی برنج بریزید تا ظاهر و بافت آنها بهتر حفظ شود.

سوالات متداول
1.قیمه نثار برای ۴ نفر چقدر برنج لازم دارد؟
برای ۴ نفر حدود ۳ پیمانه برنج خام مقدار مناسبی است. اگر قیمه نثار را برای مهمانی و با حجم غذای بیشتر آماده میکنید، میتوانید مقدار برنج را متناسب با تعداد مهمانها افزایش دهید.
2.آیا قیمه نثار لپه دارد؟
خیر. قیمه نثار لپه ندارد. این غذا با خورش قیمه متفاوت است و با برنج، گوشت، زعفران، زرشک و انواع خلال تهیه و سرو میشود.
3.قیمه نثار با گوشت گوسفندی بهتر است یا گوساله؟
هر دو نوع گوشت قابل استفاده هستند. گوشت گوسفندی معمولاً عطر بیشتری دارد، اما میتوانید از گوشت گوساله نیز استفاده کنید و زمان پخت را متناسب با نوع و بافت گوشت تنظیم کنید.
4.آیا میتوان قیمه نثار را بدون خلال پسته درست کرد؟
بله. حذف خلال پسته مشکلی در پخت غذا ایجاد نمیکند. میتوانید مقدار خلال بادام را کمی افزایش دهید، هرچند خلال پسته به ظاهر مجلسی قیمه نثار کمک زیادی میکند.
5.آیا پوست پرتقال برای قیمه نثار ضروری است؟
خیر. استفاده از پوست پرتقال یا نارنج در دستورهای مختلف ممکن است متفاوت باشد. اگر از پوست پرتقال استفاده میکنید، حتماً آن را بهخوبی تلخیگیری کنید.
6.آیا میتوان قیمه نثار را از قبل آماده کرد؟
بله. میتوانید مایه گوشت و برنج را از قبل آماده کنید؛ اما بهتر است زرشک و خلالها را نزدیک زمان سرو آماده کنید تا رنگ، عطر و بافت بهتری داشته باشند.
جمعبندی؛ راز یک قیمه نثار مجلسی چیست؟
برای تهیه یک قیمه نثار قزوین مجلسی و خوشعطر چند نکته اهمیت بیشتری دارد: گوشت را با حرارت ملایم و زمان کافی بپزید، پوست پرتقال را کاملاً تلخیگیری کنید، زرشک و خلالها را نسوزانید و از زعفران باکیفیت برای عطر و رنگ غذا استفاده کنید.برنج باید دانهدانه دم بکشد و مواد نثار نیز بهتر است جداگانه آماده شوند و در زمان سرو روی برنج قرار بگیرند. با رعایت همین نکات ساده، میتوانید یک قیمه نثار خوشرنگ، خوشعطر و مجلسی برای مهمانی آماده کنید.
اگر این دستور را امتحان کردید، خوشحال میشویم نظرتان را در بانک طعم بنویسید و تجربهتان از تهیه این غذای اصیل قزوینی را با ما و دیگر علاقهمندان آشپزی به اشتراک بگذارید.